[ART] – Và Em Có Hay Khi Mùa Thu Tới… (& tranh Levitan)

Hôm nay đọc status của một người bạn, mình mới tự nhủ: Ừ nhỉ, mùa thu! Thế mà đã mùa thu!

Thời gian sao trôi thật nhanh…

Mùa thu rồi! Vườn cây nhà bà nội chắc giờ đẹp lắm! Mà chắc không phải! Từ ngày ông mất, vườn chè xơ xác. Cây bòng đào mấy chục năm con cháu ăn quả ngọt cũng đã bị gãy tận gốc vì quá già. Hàng dừa còi cọc. Bụi tre bị “đẩn” trộm gần hết. Chỉ có lũ cỏ dại là sinh sôi.

Nhưng sao mỗi khi nhớ về góc sân cũ, ký ức trong mình vẫn là một khu vườn sum suê, xào xạc lúc thu về thuở xưa. Dẫu lá vàng có rụng nhiều thì cũng là một điều gì đẹp đẽ, lãng mạn và tươi vui vô cùng.

Những mùa thu qua… Nhìn những người thân yêu của mình già đi, mất đi, tan biến… Mùa thu không còn là mùa mà mình yêu thích nữa. Lại muốn hoài níu mùa hè, đắm chìm trong cái hừng hực của lửa nóng để tự thiêu những ý nghĩ lẩn thẩn.

Ngày xưa thu rất vui. Bây giờ thu lại buồn, buồn như mùa thu trong tranh của Levitan.

Mình không thực sự thích ngắm tranh của Levitan, có lẽ vì quá đồng cảm. Tranh thu của Levitan lên tới hàng trăm, nhưng mình chỉ biết có hai bức, một bức đã quá nổi tiếng “Mùa Thu Vàng’, bức kia có tựa “Một ngày thu. Sokolniki” (Autumn day. Sokolniki).

Mot ngay thuBức “Một ngày thu. Sokolniki” – 1879. Trên mạng có rất nhiều tranh chép nhưng bức này mình download từ một trang web tin cậy của một bảo tàng lớn nên hy vọng là đúng với nguyên bản.

Năm 1879, cảnh sát buộc Levitan phải rời thủ đô Mátx-cơ-va về sống tại vùng quê Saltykovka xa xôi vì nguồn gốc Do Thái của ông. Năm đó,chàng trai 18 tuổi, nghèo, đói và cơ cực. Ông phải sống trong một ngôi nhà tồi tàn, lạnh lẽo chỉ với một tấm áo khoác cũ sờn, thậm chí phải đi chân đất để để dành đôi giày mòn vẹt. Người ta kể lại rằng trong đói, lạnh và cô đơn, Levitan thường nghe thấy giọng một người thiếu phụ hát những khúc ca tình yêu buồn ảm đạm. Giọng hát thánh thót du dương của nàng làm tâm hồn chàng sinh viên rung động. Lần gặp gỡ duy nhất giữa Levitan và người thiếu phụ ấy diễn ra vào một chiều mưa, khi hai người đi lướt qua nhau, cô gái còn chẳng buồn nhìn mặt người thanh niên nhếch nhác. Mùa thu năm đó, bức tranh Một Ngày Thu. Sokolniki ra đời, vẽ con đường mùa thu trong công viên Sokolniki với hai hàng cây trút lá vàng. Khung cảnh buồn càng đậm nét cô đơn với hình bóng một thiếu nữ lẻ loi bên đường. Tấm áo đen của nàng tung nhẹ trong gió và bước chân duyên dáng. Đây là một trong những bức tranh xuất sắc của Levitan, nơi mà mùa thu vàng và xám, nơi mà nỗi buồn của nước Nga đương thời, cũng như chính cuộc đời của Levitan bước ra từ mặt toan làm khuấy động trái tim của bất cứ người nào xem tranh. Đây là bức tranh duy nhất của ông có hiện diện hình ảnh của con người, mà hình ảnh người thiếu nữ cũng là do Nikolai Chekhow thêm vào. Sau này, không khi nào người ta thấy Levitan để con người hiện diện trong tranh của ông nữa.

Mua thu vangMùa thu vàng – 1895. Màu vàng trong tranh sao mà phung phí đến thế!

Mùa Thu Vàng lại là một kiệt tác tranh phong cảnh khác của Isaac Levitan. Giới phê bình tranh, để ca ngợi vẻ đẹp mẫu mực của họa phẩm đã từng nói chỉ cần một bức vẽ Mùa Thu Vàng không thôi, Levitan vẫn cứ được coi như là một họa sĩ thiên tài. Bức tranh thấm đẫm một vẻ đẹp Nga, từ sắc vàng phung phí của hàng bạch dương, từ màu xanh ngọc của bầu trời đến làn nước trong vắt… tạo nên một khung cảnh nông thôn đầy quyến rũ, mê hoặc lòng người. Bức tranh ra đời năm 1895, thấm đẫm một tâm hồn Nga nhiều kiêu hãnh, mênh mang nỗi buồn trắc ẩn nhưng đầy trong sáng và tinh tế.

Nhìn những mùa thu đi

Em nghe sầu vương trong nắng

Và lá rụng ngoài sân

Nghe tên mình vào quên lãng…

(Nhìn những mùa thu đi – Trịnh Công Sơn)

 

Minh Moon – một ngày thu 2013. Cho phép mình lẩn thần trong 1 buổi sáng!

6 thoughts on “[ART] – Và Em Có Hay Khi Mùa Thu Tới… (& tranh Levitan)

    1. Ngắm mùa thu nước Nhật cũng ok mà. Mình phải tranh thủ thôi ko sang năm là hết hạn rồi. Đến lúc đấy lại ngồi ước gì chị mình “trượt” để được (hay bị) gia hạn thì khổ lol…

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s